English (United Kingdom)

Χωρική Ανάλυση

Διδάσκων: Σταμάτης Καλογήρου, Επίκουρος Καθηγητής

 


Αντικειμενικός Στόχος Μαθήματος
:

Η Χωρική Ανάλυση είναι ένα μάθημα στα πεδία της ποσοτικής γεωγραφίας και γεωπληροφορικής.  Στόχος του μαθήματος  είναι η εμβάθυνση στις ποσοτικές μεθόδους ανάλυσης χωρικών δεδομένων και η εφαρμογή τους σε πραγματικά δεδομένα. Παράλληλα το μάθημα παρέχει τα απαραίτητα τεχνικά εργαλεία και δεξιότητες για την μελέτη της χωρικής διάστασης διάφορων φαινομένων που εξετάζει η επιστήμη της γεωγραφίας. Στοχεύει επίσης να ενημερώσει τους φοιτητές για τις σύγχρονες τάσεις της χωρικής ανάλυσης και να τους δώσει τις βάσεις ώστε να μπορούν να αντιμετωπίσουν σύγχρονα ερευνητικά ζητήματα στην επιστήμη της γεωγραφίας.

Στο τέλος του μαθήματος ο/η φοιτητής/τρια θα πρέπει να:

  • Έχει κατανοήσει τι είναι η χωρική ανάλυση, ποιες μεθόδους περιλαμβάνει και πως θα πρέπει να εφαρμόζει μερικές από τις μεθόδους αυτές
  • Είναι σε θέση να επιλέγει τα κατάλληλα δεδομένα και τις κατάλληλες μεθόδους ανάλυσής τους ώστε να μελετήσει ένα απλό φαινόμενο με χωρική διάσταση
  • Έχει πρακτική εμπειρία εφαρμογής μεθόδων χωρικής ανάλυσης σε γεωγραφικά ζητήματα του πραγματικού κόσμου με τη χρήση ειδικού λογισμικού
  • Έχει κατανοήσει σαφώς τα θεωρητικά και πρακτικά προβλήματα που αφορούν την εφαρμογή των μεθόδων χωρικής ανάλυσης
  • Να έχει μια γενική εικόνα των σύγχρονων μεθόδων χωρικής ανάλυσης που χρησιμοποιούνται στην αγορά εργασίας και σε ερευνητικά έργα στα οποία είναι σημαντική η συνεισφορά της επιστήμης της γεωγραφίας

 

Περιεχόμενα Μαθήματος:
Η χωρική ανάλυση είναι ένα ευρύ πεδίο. Το παρόν μάθημα εστιάζει στην διδασκαλία ποσοτικών μεθόδων εξερευνητικής και ερμηνευτικής ανάλυσης γεωγραφικών δεδομένων. Διδάσκεται η διαδικασία ανάλυσης που δίνει προστιθέμενη αξία στα χωρικά δεδομένα ώστε να εξαχθεί πληροφορία που οδηγεί στη γνώση. Με αυτό τον τρόπο είναι δυνατό να κατανοηθεί η χωρική διάσταση ενός φαινομένου. Τα παραδείγματα/εφαρμογές που συζητούνται αφορούν κυρίως την ανθρώπινη δραστηριότητα στο χώρο και σε λιγότερο βαθμό τις φυσικές διεργασίες. Για παράδειγμα εξετάζεται η χωρική κατανομή, οι χωρικές ανισότητες και η χωρική διακύμανση παραγόντων που επηρεάζουν ζητήματα σχετικά με την αγορά εργασίας (ανεργία και εισόδημα), τον πληθυσμό (γήρανση, εσωτερική μετανάστευση), της δημόσιες υπηρεσίες (υγεία, εκπαίδευση), το εμπόριο (κοινωνικοοικονομικό προφίλ περιοχών) και το περιβάλλον (ανακύκλωση, κλιματικές συνθήκες).

 

Ενδεικτικές διαλέξεις:

 

l  Εισαγωγή στην χωρική ανάλυση

l  Ιστορική εξέλιξη και σχολές σκέψεις

l  Ο ρόλος των Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών και της Τηλεπισκόπησης

l  Η οπτικοποίηση χωρικών δεδομένων ως μέθοδος ανάλυσης

l  Ανάλυση Παραγόντων - Κυρίων Συνιστωσών

l  Τοπική Συσχέτιση και Χωρική Αυτοσυσχέτιση

l  Ταξινόμηση, Ομαδοποίηση και Γεωδημογραφικά Συστήματα

l  Γεωγραφικά Σταθμισμένη Παλινδρόμηση (GWR)

l  Αναφορά σε προχωρημένες μεθόδους χωρικής ανάλυσης και ερευνητικά ζητήματα

l  Εφαρμογές στη δημόσια διοίκηση και τον ιδιωτικό τομέα

 


Διδασκαλία-Αξιολόγηση
:
Η διδασκαλία του μαθήματος περιλαμβάνει θεωρία και πρακτική άσκηση σε λογισμικό Στατιστικής Ανάλυσης και Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών. Οι μέθοδοι διδασκαλίας αποτελούνται από 3ωρες παραδόσεις θεωρίας σε εβδομαδιαία βάση ενώ σε δύο διδακτικές εβδομάδες θα γίνεται 1 ώρα θεωρία και 2 ώρες πρακτική εξάσκηση στο εργαστήριο υπολογιστών. Η βασική μέθοδος αξιολόγησης είναι η γραπτή εξέταση στο τέλος του εξαμήνου (3 ώρες) που λαμβάνει το 60% του τελικού βαθμού. Αυτή συνδυάζεται με παράδοση τελικής εργασίας (ως 2000 λέξεις) που περιλαμβάνει μία εφαρμογή χωρικής ανάλυσης με πραγματικά δεδομένα και η οποία συνεισφέρει το υπόλοιπο 40%. Το διδακτικό υλικό περιλαμβάνει και πρακτικές ασκήσεις εξοικείωσης με το λογισμικό που κάνουν οι φοιτητές εκτός των ωρών διδασκαλίας.